Makaleler

SWOHP Analizi: İçsel Dünyanıza Yolculuk

SWOHP Analizi, bireyin kendini tanıma esasıyla; olumlu-olumsuz yanlarını göstermeye, olumsuz tarafın nasıl olumlu tarafa çevirebileceğine ve bu değişen özellikleri nasıl koruyabileceğini sorgulamaya teşvik eden bir tekniktir.

Bireylerin, hangi durumda olursa olsun, “kendini tanıması” esası vazgeçilmez bir unsurdur. En azından başarılı bir insan için bu böyledir. Kişinin kendini tanıma becerisi, her şeyde olduğu gibi kendini sorgulamasıyla sağlanabilir. Kendini sorgulamak uzun ve sıkıcı bir süreçtir çoğu insan için. Fakat başarıldığında ise karşılığı fazlasıyla alınmış olunur.

İşte, SWOHP Analizi, bu sorgulamanın gerçekleştirilebileceği ve sorgulama sırasında elde edilen verilerin düzenli şekilde saklanabileceği bir analizdir. Bu analizin, şu an bulunulan nokta, hangi özelliklerin değişmesi gerekliliği, ulaşılması gerekli sonuç, kişinin kendini yönlendirebilme gibi planlayıcı özellikleri de bulunmaktadır. Yani kişi kendi yönlerini tespit ettikten sonra nereden başlayacağını ve nerede bitireceğini bu analizde bilecektir.

SWOHP Analizi, SWOT Analizi kuramına dayanmaktadır. SWOT Analizindeki “dış faktörler” unsuru içselleştirilmiş, böylece yoğunluğun kişinin kendinde olması sağlanmıştır. SWOHP Analizi, SWOT Analizinin bireyselleştirilmiş hali olarak düşünülebilir.

SWOHP & SWOT karşılaştırılması

SWOT Analizinde iç ve dış faktörlerin birleşmesinden oluşan karar desteği, bireylere uygulandığında tam sonuç verememektedir. Çünkü dış faktörlerin kontrolü veya bireyin dış faktörlere müdahale şansı yoktur. Dış faktörler, sürekli değişen bir yapıdadır. Fakat, birey iç faktörleri yeterince derin irdelerse dış faktörlerin değişmesinden olumsuz etkilenmez. Birey, kendini tanıma yolunda büyük adımlar atmış olacaktır ve bütün yönlerini biliyor durumda olacaktır. Dolayısıyla kişi belki dışarıdan gelecek olayları düzeltemeyecektir ama kendini dışarıdan gelen olaylara hazırlayacaktır. SWOHP Analizinde bu durum arzulanmaktadır. 

SWOHP analizinin SWOT analizinden farkı

  • SWOT Analizi, temelde örgütlere uygulanmak üzerine kurulmuş bir tekniktir,

SWOHP ise tamamen bireylere özgü oluşturulmuş bir tekniktir.

  • SWOT Analizi, içsel etkenlere bağlı olabileceği gibi dışsal etkenlere de bağlıdır,

SWOHP Analizi ise tamamen içselleştirilerek bireyin kendi içsel özelliklerine göre yapılandırılmıştır.

  • SWOT Analizinde dış çevreden etkilenme olabilir,

SWOHP Analizinde ise dış etkenler bireyi etkilemez, birey dış çevreye göre kendisini ayarlar.

  • SWOT Analizinde, güçlü ve güçsüz yönleri öğrenmenin yanı sıra; dış ortamlardaki fırsatlar değerlendirilerek tehditler göz önüne alınır.

SWOHP Analizinde ise amaç bireyin kendini tanımasıdır, bütün bu faktörler göz ardı edilir.

Bölüm açıklamaları

Strengths (Kuvvetli Yönler) – İyi yapılanlar nelerdir?
Weaknesses (Zayıf Yönler) – Geliştirilmesi gerekenler nelerdir?
Order  (Sıra) -İzlenmesi gereken yolların sıralanması nasıl olur?
How (Nasıl) – Olumsuz özellikleri nasıl olumluya çevirebiliriz?

Protection (Korunma Yolları)- Olumlu özellikleri koruma yolları

Bölüm açıklamaları ve bölümlerdeki özelliklerin sorgulamaya yönelik egzersizler:

Analizde kullanılabilecek yöntemler, her alanda kendi özelliklerine özgü şekilde yapılandırılmıştır. Fakat en etkili yöntem, özelliklerin birey tarafından kendi kendine tespiti olacaktır. İlk etapta birey, özelliklerinin keşfi sırasında zorluklar yaşasa da üzerinde biraz düşündükçe ortaya çıkacağını görecektir. Çünkü bireyler genellikle kendi özelliklerini bilmezler. Zaten SWOHP Analizi, bireyin kendini tanımasına olanak sağlaması için geliştirilmiştir. Yine belirtmek gerekir ki birey kendi özelliklerini çıkarmak için, ek kaynaklar da yardımcı olabilir.

Yardımcı olabilecek bazı ek kaynaklar ve bölüm ayrıntıları:

  1. STRENGTHS (KUVVETLİ YÖNLER)

Elinizde bulunan en güçlü bölüm. Bu bölüm, özellikle bireyin kendini yeni yeni tanımaya başladığı zamanlarda çok önemlidir. Çünkü bu bölüm, bir kişinin silahlı gibidir; o kişiyi korur. Dolayısıyla bu bölümde bizi “ilk zamanlar için” dış faktörlerden koruyacak özellikler bulunmaktadır.

Bu bölüm özelliklerini açığa çıkarma teknikleri

Bu bölümde SWOT analizine göre farklı yöntemler kullanılmaktadır. Esas olarak üç türlü “güçlü özellikleri açığa çıkarma” yöntemi vardır:

  1. SWOT analizinde bu yönü ortaya çıkarmak için kullandığımız sorulara ek olarak kişilik testleri de yardımcı olabilir.
  2. Karşı empati (başkalarının açısından kendinizi nasıl gördüğünüzü düşünmek) ile de çözüme kavuşturabilirsiniz,
  3. Son olarak çevrenizde sizi tanıyanlara yapacağınız anket yoluyla (karşılıklı soru-cevap) da nihayete erebilirsiniz.

Bu üç yöntemin yetersiz kalacağına inanıyorsanız aşağıda yer alan basit soruları kendinize sorarak da sonuca ulaşabilirsiniz.

  • Üstünlükleriniz nelerdir?
  • Neleri iyi yaparsınız?
  • Başkaları, güçlü yanlarınız olarak neleri görmekteler?
  • WEAKNESSES (ZAYIF YÖNLER)

Elimizdeki olumsuz özelliklerimiz yani bizim en zayıf noktalarımız. Dolayısıyla bu bölüm önem arz etmektedir. Her bir madde üzerinde önemle durulmalıdır. Eğer bu bölümler üzerinde durulmazsa bir sonraki aşamada (Olumsuzları olumlulara çevirme) başarısız olursunuz.

Bu bölüm özelliklerini açığa çıkarma teknikleri:

Bu bölümde güçlü yönleri ortaya çıkarmak için kullanılan yöntemlerin aynısı uygulanır. Yani üç türlü “güçsüz özellikleri açığa çıkarma” yöntemi vardır.

  1. SWOT analizinde bu yönü ortaya çıkarmak için kullandığımız sorulara ek olarak kişilik testleri de yardımcı olabilir.
  2. Karşı empati (başkalarının açısından kendinizi nasıl gördüğünüzü düşünmek) ile de çözüme kavuşturabilirsiniz.
  3. Son olarak çevrenizde sizi tanıyanlara yapacağınız anket yoluyla (karşılıklı soru-cevap) da nihayete erebilirsiniz.

Bu üç yöntemin yetersiz kaldığını düşünüyorsanız aşağıda yer alan basit soruları kendinize sorarak ta sonuca ulaşabilirsiniz.

  • Neleri kötü yapmaktasınız?
  • Neleri iyileştirmeye gereksiniminiz var?
  • Başkaları hangi konularda sizden daha iyidirler?
  • Başkalarının gözüyle ne gibi zayıflıklarınız ortaya çıkmakta?
  • ORDER (İZLENMESİ GEREKEN YOL)

“Order” bölümü işleyiş planını disiplin altına alarak planlı olmamızı sağlayacak olan bölümdür.

Mor bölümler bizim elimizdeki cevherdir. Pembe bölümler ise tehlikeli bölümdür. Buradaki işleyiş sırası, üst kısımdaki pembeden (Eksi Yönler) başlanılması gerektiğidir. Çünkü öncelikle eksi yönlerimizi bilmeliyiz. “Niye bu özelliklerim bende var?” sorusu yardımcı olacaktır. Daha sonra altta ki pembe ise (Eksilerin Çevrilmesi gereken bölüm) bizim ikinci adımımız oluşturur. “Nasıl olumsuzluk özelliklerimden kurtulabilirim?” sorusu sorulabilir. Bu bölüm, üzerinde düşüneceğiniz en uzun bölümdür. Çünkü kişinin özelliklerini değiştirmesi bir hayli zaman alır. Sabırlı ve ısrarcı olmak bu bölümde size yardımcı olacaktır.

Üçüncü olarak odaklanılması gereken bölüm, üst mor kısım (pozitif özelliklerimiz)dır. Bu bölümde bulunan her bir madde ilk zamanlarda sizin silahınız olacaktır. Fakat bu bölümde de dikkat edilmesi gereken nokta, en iyiyi hedefleyip bu bölümde olmayan özelliklerin bu bölüme yazılmasıdır; bu durumda analiz gerçekliğini yitirir.

Peki olumsuz özellikleri nasıl olumlu hale getireceğiz ve bu olumlu özellikleri nasıl koruyacağız?

Bu bölüme de alt mor kısımda cevap bulacağız.

ŞEKİL- İZLENMESİ GEREKEN YOL ŞEMASI

  • HOW (OLUMSUZ ÖZELLİKLERİ NASILOLUMLU HALE GETİRİLİR)

SWOHP’ SWOT analizinden ayıran ve içselleştiren özelliklerden bir tanesi de “How” bölümüdür. Bu bölüm, SWOT analizinde yer almamaktadır. Bu bölümün yerine “fırsatlar” bölümü yer almaktadır. Fakat bireyler için düşünüldüğünde, dış alemdeki fırsatların belirlenebilmesi pek olası değildir. Şöyle ki; bireylerin belli bir pazarları yoktur yani her birey birbirinden bağımsızdır ve birbirleriyle mücadeleleri ilk sırada değildir. Fakat, bu duruma örgütler açısından bakıldığında tamamen tersi durum söz konusudur. Şöyle ki; örgütlerin içinde bulundukları pazar, doğal olarak belli fırsatları beraberinde getirir. Yani her pazarın belli nüansları vardır fırsat sayılabilecek.

Bu bölüm özelliklerini açığa çıkarma teknikleri:

  • Öncelikle olumsuz özellikleri maddeler halinde yazın.
  • Daha sonra her bir maddenin karşısına ok çıkarın.
  • Okun karşısına soru işaretleri koyun.

Bu aşamaya kadar sizi olumsuz özellik ve özelliği değiştirmeye şartlandırma üzerinde durduk.

  • Her bir maddeyi çevrenizde bulunan en az üç kişiye sorun, böylece bu özelliğinizin gerçekten olumsuz olup olmadığını da anlamış olursunuz.
  • Üç kişiden gelen öneriyi soru işaretinin yanına yazın.
  • Size en uygun hangisi ise onu uygulamaya başlayın.
  • PROTECTION (OLUMLU ÖZELLİKLERİ KORUMA)

Önemli olan bir davranışı oluşturmak değil, onu sürekli hale yani bu davranışları alışkanlık haline getirebilmektir. Bu bölümde bolca oyunlar oynamalısınız. Deneme-yanılma yolu ile egzersizler yapmalısınız.

Bu bölümün özelliklerini açığa çıkarma teknikleri:

  • Olumlu kalmasını istediğiniz olumsuz özelliğinizi otuz dakika boyunca uygulamaya çalışın; bu otuz dakika sonunda ne kadar başarılı olduğunuzu gözlemleyin. İlk zamanlarda başarı oranı az olabilir ama hiç önemli değil, önemli olan uygulama süresinin giderek uzamasıdır. Otuz dakika/Otuz dakika yaptığınız zaman alışkanlık haline getirmiş olacaksınız.
  • Bu alıştırma ise biraz zahmetli ama en güvenlisidir. Her günün sonunda (mümkünse sessiz bir ortam olsun) gün içerisindeki sergilediğiniz olumsuz özellikleri not edin. Bir ok çıkarın ve karşısına da bu özelliği sergilerken farkındalığınızı yazın. Yine bir ok çıkarın ve karşısına bu durumu düzeltmek için yaptığınız çabaları yazın. Bu çalışmayı günü gününe yaparsanız elinizde arşiv niteliğinde olacak kronolojik bir çalışma da yapmış olursunuz. Burada önemli olan, her geçen gün olumsuz davranışların azalmasıdır.

SWOHP Analizinin amaçları

Temelde analizin amacı, bireyin kendini tanımasıdır. Bu süreci birey tamamen içsel özelliklerini göz önüne alarak tamamlamaktadır. Dış faktörler göz ardı edilmiştir.

Neden dış faktörler göz ardı edilmiştir?

Çünkü bireylerin dış çevrede cereyan eden olaylara karşı tepkisi temelde yine bireyin kendini tanımasından geçmektedir. Eğer birey, kendinin olumlu ve olumsuz özelliklerini bilirse ve bu olumsuz özellikleri zaman içerisinde olumlu hale çevirebilirse zaten dışarıdan gelebilecek her türlü duruma karşı hazırlıklı olmuş olur. Demek ki buradaki en önemli husus, bireyin kendi donanımını iyi bilmesidir.

 Özet olarak SWOHP Analizinin amacı şunlardır:

  • Bireyin, olumlu özelliklerini sorgulamasını sağlamak.
  • Bireyin, olumsuz özelliklerini sorgulamasını sağlamak.
  • Bireyin, olumsuz özelliklerini nasıl olumluya çevirebileceği sorgulamasını sağlamak.
  • Bireyin, olumluya çevrilen olumsuz özelliklerini alışkanlık haline getirerek süreklilik kazanmasını sağlamak olarak sıralanabilir.

SWOHP Analizi ne zaman kullanılmalıdır? 

  • Esas olarak SWOHP Analizini kullanmak için herhangi bir aşamada veya durumda olunmasına gerek yoktur. Kendini tanımak isteyen her insan, (sözgelimi liseye giden öğrenci, üniversiteye giden bir öğrenci olabileceği gibi kendisini tanımak isteyen ev hanımı da olabilir) bu tekniği kendine kolayca uygulayabilmektedir.
  • En önemli özelliği de bu analizi yaparken dış şartlara bağlı kalınmamasıdır. Yani birey, kendi kendine bu analizi dış faktörlere bağlı olmadan yapabilir.

Örgütlerde SWOHP Analizi uygulaması

Bireyin kendisini tanımasını belli bir disiplin altında yapmayı amaçlayan SWHOP Analizi, örgütlerde de yöneticilerin çalışanlarını “tanıması” adına kullanabilecekleri bir sistemdir. Bunun sonucunda, vereceği işlerde uyumu sağlaması için astlarını iyi tanıması gereken yöneticinin en büyük başvuru kaynağı SWOHP Analizi olacaktır. Ayrıca bu veriler, çalışanların kendileri tarafından doldurulacağı için, yönetici için birincil kaynak olacaktır. Burada dikkat edilmesi gereken, çalışanların –özellikle- olumsuz özelliklerini saklayıp yazmamasıdır. Yöneticinin çalışanına motive edici yaklaşımı ile bu sorunu çözmesi olası bir durumdur.

Bunun yanında, çalışanlar da eksiklerini telafi etme şanslarını elde ederek işletme için ayrıca katma değer yaratacaktır. 

Sonuç

Son yıllarda gelişen iş hayatı, insanları daha iyi olmaya zorlamıştır. Bireyin kendini geliştirebilmesi içinde ilk koşul, hiç kuşkusuz, “kendini tanıması”dır. Kendini tanımasından kastımız, bireyin sadece olumlu taraflarını değil, aynı zamanda olumsuz taraflarını ve bunları nasıl olumluya çevirebileceğini bilmesidir. Olumlu özelliklerin üzerine gitmek ve olumsuz özellikleri göz ardı etmek en büyük ve en sık yapılan hatalardandır. Çünkü olumlu özelliklerimiz zaten bizler için birer artıdır ve onları sadece elimizde tutarak yeri gelince kullanmamız gerekir. Fakat olumsuz özelliklerimiz, bizi hiç beklemediğimiz anda sırtımızdan vuracak kadar tehlikedir. İşte bu gizli silah, bize kullanmamıza imkan verecek, dolayısıyla güç katacak olan SWOHP Analizidir.

Bu gereksinmeler, bireyi iş ve özel hayatında daha mutlu ve başarılı kılma amacıyla SWOHP Analizini ortaya çıkarmıştır.  Birey kendini sadece olumlu taraflarıyla değil, her yönüyle tanıdığı zaman hiç kuşkusuz ki daha başarılı ve mutlu olacaktır ve hayatta bir adım önde olacaktır.

SWOHP ANALİZİ ÖRNEĞİ (BOŞ)

SWOHP ANALİZİ ÖRNEĞİ (DOLU)

En son İçerik

Dönmez: Yer altı doğal gaz depolarımızın 4’te 3’ünü doldurduk

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, "Yer altı doğal gaz depolarımızın 4'te 3'ünü doldurduk.…

Rusya’dan güçlü faiz artışı

Rusya Merkez Bankası politika faizinde beklentilerin üzerinde bir artışa imza attı. Banka politika faizini yüzde…

İnstagram’da en çok takipçiye sahip 10 Türk üniversitesi

Üniversitelerin sosyal medya hesapları mevcut öğrencileri ve aday öğrenciler tarafından yoğun bir şekilde takip edilmekte.…

AB uzun bir aradan sonra “ılımlı” Türkiye raporunu açıkladı

Türkiye’nin ekonomik krizden hızlı bir şekilde çıktığını belirten raporda ekonominin işleyişiyle ilgili ciddi endişelerin devam…

HSBC dolar tahminini yükseltti

HSBC yıl sonu dolar/TL tahminini 8,65'ten 9,80'e yükseltti. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın beklentileri aşan faiz…

Biden 2022’yi işaret etti

Joe Biden, benzin fiyatlarının 2022 yılına girerken yüksek kalmaya devam edeceğini fakat 2022 yılında düşmeye…